Μυκονιάτ&#x3

Posted by sarant στο 24 Ιουλίου, 2021
…που δεν είναι τοπικές σπεσιαλιτέ της Μυκόνου, ας πούμε λούζα. Απλώς, ο τίτλος δόθηκε με αφορμή τις παλινωδίες σχετικά με το «μίνι λοκντάουν» στη Μύκονο, η είδηση για το οποίο προκάλεσε αίσθηση διεθνώς, αλλά που όπως όλα δείχνουν δεν πρόκειται να παραταθεί μετά τη Δευτέρα.
Και βέβαια, γεννιέται το ερώτημα, πόσο προετοιμασμένα έγινε το άνοιγμα του τουρισμού, όταν και στη Μύκονο αλλά και σε άλλα νησιά βρέθηκαν τουρίστες θετικοί στον κορονοϊό που δεν έβρισκαν κατάλυμα καραντίνας -αλλά αυτά θα τα συζητήσουμε άλλη φορά, σήμερα είναι Σάββατο και το πρόγραμμα έχει πολυσυλλεκτική ύλη με διάφορα γλωσσικά στραβά και ανάποδα ή απλώς αξιοπερίεργα.
Εξάλλου, δεν είναι μόνο η Μύκονος που παρουσιάζει πρόβλημα, αφού και άλλες περιοχές της χώρας ανέβηκαν σε χειρότερη κατηγορία στον επιδημιολογικό χάρτη, από το πράσινο στο κίτρινο και από το κίτρινο στο πορτοκαλί. Μόνη θετική μεταβολή ήταν ένα άγνωστο νησί, που από το κίτρινο επέστρεψε στο πράσινο, όπως βλέπετε στην οθονιά (νομίζω την πήρα από το skai.gr), η εξωτική Κύνθος.
Ποια να είναι η Κύνθος; Μήπως είναι η Ζάκυνθος αποκεφαλισμένη; Ή μήπως πρόκειται για άλλη ονομασία της μυστηριώδους Ιφκίνθου; Μπα, η Κύθνος είναι -και ο αναγραμματισμός εμφανίζεται και δεύτερη φορά στην ίδια σελίδα, που δείχνει πως ο συντάκτης είχε… άποψη. Ο δον Μήτσος, αν μας διαβάζει, θα μας πει αν ο αναγραμματισμός συμβαίνει συχνά.
Συζητήθηκε αρκετά στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης μια πρόσφατη ανάρτηση του Γ. Μπαμπινιώτη στο Φέισμπουκ με τίτλο
Βελτιώστε τα… Αγγλικά σας.
Σε αυτήν ο κ. Μπαμπινιώτης, ειρωνικά βέβαια, λέει ότι προσπαθώντας να βελτιώσει τα αγγλικά του άρχισε να διαβάζει γνωστές αγγλικές εφημερίδες, κι έτσι έμαθε 14 νέες… αγγλικές [τα αποσιωπητικά δικά του] λέξεις, τις εξής:
aegis, anathema, aseptic, automaton, cynical, demagogue, despotism, laconic, macrocosm, misanthropic, panacea, prognosticate, somatic, symposiarch.
Κάποιοι είπαν ότι ο κ. Μπαμπινιώτης ζήλεψε τη δόξα του Ξ. Ζολώτα ή, επί το αργκοτικότερον, «έπαθε Ζολώτα».
Εμένα μου φάνηκε περίεργο ότι βάζει αποσιωπητικά πριν από το «αγγλικές λέξεις», σαν να μην τις θεωρεί αγγλικές. Απορώ επίσης σε ποια εφημερίδα (και με ποιαν αφορμή) εμφανίστηκε η λέξη symposiarch. Πολύ περίεργο μου φαίνεται.
Κατά τα άλλα, η σημασία των λέξεων πράγματι είναι προφανής για έναν Έλληνα, έστω κι αν δεν έχουμε μονολεκτικό ρήμα αντίστοιχο του prognosticate (που άλλωστε σχηματίστηκε μέσω λατινικών από το προγνωστικός, prognosticare). Ελπίζω να μη γενικευτεί όμως η άποψη ότι η σημασία των αγγλικών ελληνογενών λέξεων είναι αυτονόητη διότι πολλοί θα την πατήσουν με λέξεις όπως empathy, iconic ή sycophant (δεν σημαίνει συκοφάντης!)
Mεταβατικοποίησης συνέχεια. Όπως ανέφερε στο Φέισμπουκ φίλη, παρουσιάστρια της ΕΡΤ3, σχολιάζοντας τη μπίχλα που μαζεύτηκε στη θάλασσα, κολλητά στην παραλία της Θεσσαλονίκης (σάπια φύκια, διαφόρων ειδών σκουπίδια, νεκρά ζώα και άλλα ωραία) είπε:
«Η κατάσταση δυσανασχετεί τους κατοίκους και τους τουρίστες.»
Εγώ θα έλεγα «δυσαρεστεί» ή κάτι τέτοιο, και ίσως αυτό να είχε κατά νου η παρουσιάστρια. Δεν έχω συναντήσει ξανά το «δυσανασχετώ» ως μεταβατικό, όμως το Χρηστικό λεξικό το αναφέρει «αμτβ. κ. μτβ.» αν και δεν δίνει καμιά παραδειγματική φράση με μεταβατικό το ρήμα.
Αλλά και το ΜΗΛΝΕΓ αναγνωρίζει και ως μεταβατικό το ρήμα, και μάλιστα δίνει αρκετές φράσεις όπως:
Η συγκεκριμένη εξέλιξη τον δυσανασχέτησε
Η γραφειοκρατία κουράζει και δυσανασχετεί τους πολίτες
Η αύξηση των τιμών δυσανασχετεί τους αγοραστές
Ο αριθμός των εισακτέων στα πανεπιστήμια μειώθηκε φέτος, πράγμα που δυσανασχέτησε τους υποψηφίους των εξετάσεων
και ακόμα ως απρόσωπο (με δυσανασχετεί):
Με δυσαρεστεί πολύ και με δυσανασχετεί ότι αλλιώς φαίνεται το προϊόν στη διαφήμιση κι αλλιώς είναι στην πραγματικότητα
Οπότε, κάτι έμαθα και σήμερα.
Μιλώντας για βρομιές σε τουριστικά και άλλα μέρη, φίλος στέλνει έναν τίτλο που τον βρίσκει αριστουργηματικό, από ναυπλιώτικο σάιτ.
Αν μάλιστα διαβάσετε το άρθρο, θα δείτε ότι ο περαστικός ήταν «γνωστός Ναυπλιώτης» που πήγαινε στη θάλασσα για το πρωινό του μπάνιο.
Οι επαρχιακοί ιστότοποι έχουν κάτι από την αύρα των παλιών επαρχιακών εφημερίδων, που αναδείκνυαν σε ειδήσεις τέτοια περιστατικά -όχι ότι δεν είναι πρόβλημα τα σκουπίδια.
Φίλος γλωσσολόγος μού γράφει, επισημαίνοντας μια απρόσμενη γενική στην ανακοίνωση του ΣΥΡΙΖΑ για το πόθεν έσχες του Κυρ. Μητσοτάκη:
Καλούμε λοιπόν τον κο Μητσοτάκη να αφήσει κατά
μέρους τα δακρύβρεχτα περί στοχοποίησης της συζύγου του και να απαντήσει επί της ουσίας
Σχολιάζει ο φίλος: Φαίνεται ότι, όταν γράφει κανείς επίσημες ανακοινώσεις, τον καταλαμβάνουν ασυναίσθητα η γενικομανια και ο λογιοτατισμος. Το «κατά μέρος» ηχεί λαϊκοτροπο, καθημερινό. Και παρόλο που το ύφος στο συγκεκριμένο σημείο είναι καθημερινό (η έκφραση αφήνω κατά μέρος δεν είναι λόγια, καθώς το λόγιο ύφος δεν προσδιορίζεται μόνο μορφικά αλλά και από τη χρήση, πχ το λόγιο
μετά λύπης σε αντίθεση με το μη λόγιο
μετά χαράς), η γλωσσική διαίσθησή του γράφοντος τον οδηγεί σε φαινόμενο υπερδιόρθωσης, καθώς αναφύεται μια γενική εκεί που δεν την σπείρανε (κατά + γενική συνήθως εναντίωση δηλώνει). Εντύπωση, πάντως, μου κάνει πώς, ακόμη κι όταν το ύφος από επίσημο γίνεται συνομιλιακό, ως ένδειξη αμεσότητας, μη επιτήδευσης κλπ, η λόγια απόχρωση ξεπετάγεται να δώσει τόνο καθωσπρεπισμού!
Δεν έχω κάτι να προσθέσω.
Από υπότιτλο του Νέτφλιξ: